دلار روی دور تند

ثبت رکوردهای تازه در تابلوی مرکز مبادله ارز و طلای ایران در معاملات بیست و دوم شهریور 1405 سیگنال رسمی گرانی را به تمامی ارکان اقتصاد مخابره کرد.

رسیدن نرخ حواله دلار به 163 هزار و 903 تومان و عبور حواله یورو از مرز 190 هزار و 107 تومان در کنار رشد ارزش درهم به 44 هزار و 629 تومان و یوان چین به 24 هزار و 432 تومان روند صعودی هدایت شده ای را در این بازار رقم زد.

این جهش قیمت در تالار حواله بی درنگ آتش بهای اسکناس را در بازار آزاد شعله ور ساخت و حتی نرخ فروش ارز با کارت ملی را به شکل سرسام آوری افزایش داد.

کارشناسان با رصد این همگرایی کم سابقه میان نرخ رسمی و بازار غیررسمی معتقدند که ریشه این التهاب را باید در راهبرد مالی خود پاستور جست وجو کرد.

شواهد موجود این فرضیه را تقویت می کند که سیاست گذار پولی عامدانه فرمان گرانی دلار را صادر کرده است تا شاید از قبل این تفاوت نرخ کسری مزمن بودجه را لاپوشانی کند.

اکنون این شائبه پررنگ تر از همیشه است که دولت در قامت ذی نفع اصلی با بهره گیری از ابزار مرکز مبادله بهای جهش ارز را به سفره خانوارها تحمیل می کند.

آیا قیمت دلار همچنان صعودی می ماند؟

روزنامه عصر اقتصاد در پی تداوم این نوسانات و ثبت رکوردهای جدید در مرکز مبادله به سراغ آلبرت بغزیان اقتصاددان نام آشنا رفته است تا ریشه ها و پیامدهای صعود شتابان نرخ ارز را به بوته نقد بگذارد.

این رسانه در گفت وگوی تفصیلی خود با این کارشناس ارشد اقتصادی دورنمای تحولات بازار و رفتار سیاست گذار پولی را مورد واکاوی قرار داده است.

اگر ساختار تصمیم گیر تقاضای هیجانی را مهار نسازد جهش های زنجیره ای ارزش برابری پول ملی را در آینده نزدیک با شوک های پیاپی مواجه خواهد کرد

عصر اقتصاد همچنین از وی خواسته است تا به این پرسش کلیدی پاسخ دهد که آیا تابلوی صرافی ها و بازار آزاد در ماه های آینده نیز شاهد استمرار روند صعودی قیمت دلار خواهد بود یا سیاست های کنترلی مانع جهش بیشتر می گردد. مشروح دیدگاه های این صاحب نظر اقتصادی را در ادامه می خوانید.

دلار چشم انتظار تصمیم بازار ساز

آلبرت بغزیان کارشناس ارشد مسائل اقتصادی در ارزیابی دورنمای بازار ارز تاکید کرد: تا هنگامی که سایه سنگین انتظارات تورمی بر ساختار تصمیم گیری جامعه و محاسبات فعالان اقتصادی سنگینی می کند نوسان صعودی شاخص ارزی ادامه خواهد یافت.

وی تصریح کرد: با تداوم وضعیت کنونی و تعلل در سامان دهی افکار عمومی بهای دلار در روزهای پیش رو کانال های قیمتی بالاتری را فتح خواهد کرد مگر آنکه بانک مرکزی راهبردی اصولی برای تعدیل این انتظارات مخرب اتخاذ کند.

این تحلیلگر برجسته اقتصادی اولویت حیاتی پاستور در مقطع حساس فعلی را مدیریت سخت گیرانه سمت تقاضا دانست و یادآور شد در شرایطی که منابع و درآمدهای نفتی کشور با محدودیت های ارزی مضاعف روبه رو است انفعال در برابر حجم بالای تقاضای انباشته توجیهی ندارد و مدیران ارشد مالی باید برای مهار عطش خرید ارز تدبیری فوری بیندیشند.

پول ملی در انتظار شوک

وی اجرای بسته های جذاب سرمایه گذاری برای جذب پول های پرقدرت و سرگردان جامعه را ضروری خواند و اذعان کرد: طراحی ابزارهای نوین با نرخ بازدهی مناسب می تواند مانع ورود رفتارهای سفته بازانه به تالار معاملات شود.

بغزیان همچنین هشدار داد: اگر ساختار تصمیم گیر تقاضای هیجانی را مهار نسازد جهش های زنجیره ای ارزش برابری پول ملی را در آینده نزدیک با شوک های پیاپی مواجه خواهد کرد.

جعبه ابزار مهار نوسانات ارزی نیازمند بازنگری فوری است

این کارشناس ارشد اقتصادی در تشریح راهکارهای عملیاتی برای آرام سازی تلاطم های بازار ارز بر به کارگیری هم زمان شش ابزار کلیدی پولی و تجاری تاکید کرد.

وی انتشار اوراق ریالی با نرخ سود جذاب را نخستین گام در جذب حجم عظیم نقدینگی و هدایت سرمایه های سرگردان به سمت شبکه های رسمی قلمداد کرد.

این اقتصاددان همچنین انتشار اوراق ارزی را راهکاری موثر برای خنثی سازی تقاضای فیزیکی اسکناس دانست و اذعان داشت این اوراق جایگزینی بسیار امن برای نگهداری دارایی در گاوصندوق ها به شمار می رود.

بغزیان تقویت سمت عرضه از طریق مداخله هوشمندانه و فعال دولت را دیگر الزام بازار عنوان کرد و یادآور شد ارتقای شفافیت عملکرد بانک مرکزی و برقراری ارتباط مداوم و اقناعی با فعالان بخش خصوصی اعتماد از دست رفته بازار را بازمی گرداند.

گسترش تجارت زمینی ریسک های ژئوپلیتیک را خنثی می کند

این صاحب نظر اقتصادی در ادامه بررسی راهبردهای برون رفت از فشار ارزی به ظرفیت های منطقه ای اشاره کرد و متذکر شد: توسعه مبادلات تجاری از طریق مرزهای زمینی می تواند محدودیت های خطوط کشتیرانی و مسیرهای دریایی را به شکل چشمگیری جبران سازد.

وی در پایان پیگیری مداوم دیپلماسی فعال اقتصادی را آخرین ابزار حیاتی برای بهبود جریان ورود ارز دانست و تصریح کرد تنش زدایی و مهار ریسک های سیاسی به شکل مستقیم ورود ارز را تسریع می بخشد و ثبات بلندمدت را به معاملات ارزی تحمیل می کند.

کلام آخر

برآیند تحولات جاری در تالارهای رسمی و غیررسمی نشان می دهد که بازار ارز به نقطه ای حساس و سرنوشت ساز رسیده است.

تداوم سیاست های منفعلانه پولی نه تنها مهار تورم انتظاری را ناممکن می سازد بلکه فنر فشرده شده نرخ برابری ریال را در ماه های پایانی سال با تکانه ای شدیدتر رها خواهد کرد.

آینده مبادلات ارزی بیش از هر عامل بیرونی به اراده واقعی دولت در تفکیک منافع کوتاه مدت بودجه ای از ثبات بلندمدت ساختار کلان اقتصاد گره خورده است.

کارشناسان معتقدند در صورتی که ساختار تصمیم گیری کشور راهبرد انتشار اوراق جذاب را عملیاتی نسازد و کانال های سنتی تجارت خارجی را به سمت مرزهای زمینی هدایت نکند امواج جدید تقاضای سفته بازانه آرامش شکننده معاملات را در هم خواهد شکست.

از سوی دیگر تثبیت پایدار ارزش پول ملی بدون بهره گیری هوشمندانه از اهرم های دیپلماسی اقتصادی و شفاف سازی مبانی قیمت گذاری در مرکز مبادله توهمی بیش نخواهد بود. سیاست گذار پولی اکنون بر سر دوراهی سرنوشت سازی ایستاده است و تاخیر در اعمال بسته های انضباطی نرخ های کنونی را به خاطره ای دور در محاسبات فعالان اقتصادی تبدیل خواهد کرد.

تگ ها ارزش پول ملی تالار حواله قیمت دلار مرکز مبادله